Notatnik muzyki eksperymentalnej · najpierw posłuchaj, potem zdecyduj, co uznasz za nutę

Nowe techniki

Nadaj utworowi nietypową instrukcję

Kompozycja nie musi być listą nut. Może być zdaniem, zadaniem albo ograniczeniem. Oto techniki, które zaczynają się od instrukcji i zwykłych materiałów, a każda ma coś, co możesz wypróbować w ciągu następnych dziesięciu minut.

Wybierz swój pierwszy materiał dźwiękowy

Zacznij od tego, co już jest w pokoju

Futurystyczny malarz Luigi Russolo twierdził w swoim manifeście z 1913 roku The Art of Noises, że dźwięki miasta zasługują na miejsce w muzyce. Nie potrzebujesz jego specjalnie zbudowanych maszyn hałasu. Przejdź się po domu z jednym pytaniem: które przedmioty mają dźwięk, który mogę kontrolować?

Wybierz jeden materiał z listy. Poświęć pięć minut na znalezienie każdego dźwięku, jaki potrafi wydać, zanim cokolwiek postanowisz o strukturze. Kompozytorzy, którzy pomijają ten krok, często kończą z jednym oczywistym dźwiękiem powtarzanym w kółko. Ci, którzy go wykonują, znajdują różnorodność ukrytą w jednym przedmiocie.

  • Papier gniecenie, drarcie, strzelanie palcem, wachlowanie, przesuwanie po stole
  • Szklany słoik stukanie w krawędź, pocieranie pokrywki, toczenie na boku, dmuchanie nad otworem
  • Suchy ryż lub soczewica sypanie, potrząsanie, przesiewanie, upuszczanie pojedynczego ziarna
  • Klucze brzęczenie, przeciąganie, upuszczanie na drewno, na tkaninę, na płytki
  • Twój głos oddech, nucenie, szept, pstrykanie językiem
  • Drzwi skrzypienie, klamka, pukanie w puste i pełne części

Partytura tekstowa: kompozycja jako zdanie

Na początku lat sześćdziesiątych artyści związani z Fluxusem zaczęli pisać to, co nazywali partyturami zdarzeń: krótkie instrukcje, które mogła wykonać każda osoba. Composition 1960 #10 La Monte Younga brzmi prosto: „Narysuj prostą linię i podążaj za nią.” Yoko Ono zebrała dziesiątki utworów-instrukcji w swojej książce Grapefruit (1964). Drip Music George'a Brechta wymaga źródła kapiącej wody i pustego naczynia.

To, co czyni dobrą partyturę tekstową, to precyzja zadania i swoboda rezultatu. „Wydaj ciekawy dźwięk” nie daje wykonawcy niczego. „Przelewaj wodę z jednej filiżanki do drugiej, tak wolno, jak potrafisz, nie przerywając” daje jasne działanie, ograniczenie i dźwięk, którego nikt w pełni nie przewidzi.

Kiedy piszesz własną, sprawdź ją na innej osobie bez wyjaśnień. Jeśli zada pytanie, zdecyduj, czy odpowiedź należy do partytury, czy jej niepewność jest częścią utworu.

Podpowiedź · najwolniejsze działanie

Przelewanie bez przerwy

Dwie filiżanki, woda, cichy pokój. Przelewaj z jednej filiżanki do drugiej tak wolno, jak to możliwe. Nagraj trzy wersje. Która najdłużej przykuła twoją uwagę i dlaczego?

Podpowiedź · zakazany dźwięk

Usuń to oczywiste

Wybierz przedmiot i zakaz dźwięku, który zwykle wydaje. Dzwonek nie może dzwonić. Długopis nie może klikać. Skomponuj minutę, używając tylko tego, co zostało.

Podpowiedź · jedno słowo

Jeden przymiotnik, pięć dźwięków

Napisz jedno słowo, na przykład kruchy. Znajdź pięć dźwięków, które do niego pasują, z pięciu różnych przedmiotów. Uporządkuj je od najmniej do najbardziej kruchego.

Podpowiedź · pożyczone działanie

Ugotuj partyturę

Skopiuj kroki przepisu i zastąp każdy czasownik działaniem dźwiękowym. „Mieszaj” staje się okrężnym szorowaniem; „odstaw na pięć minut” staje się ciszą.

Przygotowywanie instrumentu

W 1940 roku John Cage umieścił śruby, nakrętki i paski gumy między strunami fortepianu do utworu tanecznego Bacchanale, zamieniając jeden fortepian w mały zespół perkusyjny. Zasada działa na niemal wszystko, co ma drgającą część. Spinacz na strunie gitary brzęczy. Arkusz folii na membranie bębna grzechocze. Moneta położona na pokrywie ukulele zmienia jego rezonans.

Bądź ostrożny i zachowuj odwracalność: używaj miękkich materiałów przy delikatnych strunach, nigdy nie wciskaj przedmiotów do instrumentu, którego nie potrafisz naprawić, i zapisuj dokładnie, gdzie trafił każdy przedmiot, aby przygotowanie dało się powtórzyć. Ta spisana lista staje się częścią twojej partytury.

Praca z nagranym dźwiękiem

Pierre Schaeffer wyemitował w 1948 roku swoje Étude aux chemins de fer, zbudowane z nagrań pociągów. To podejście nazwał muzyką konkretną: komponowaniem bezpośrednio z nagranym dźwiękiem, a nie najpierw pisaniem symboli. Do wypróbowania wystarczy telefon i darmowy edytor audio. Nagraj jeden codzienny dźwięk, a potem zrób trzy wersje: odwróconą, spowolnioną i pociętą na krótkie fragmenty, które zapętlasz. Zwróć uwagę, jak źródło staje się mniej rozpoznawalne i bardziej muzyczne, i zauważ moment, w którym przestaje brzmieć jak „pociąg”, a zaczyna jak „rytm”.

Nietypowa struktura

Kształtuj czas bez taktów i bitów

Bez pulsu potrzebujesz innych sposobów organizowania czasu. Użyj zegara, oddechu, zadania fizycznego albo pojedynczego zdarzenia jako ramy. Otwórz każdy wariant i wypróbuj jeden z własnym materiałem.

Muzyk siedzący przy oknie, trzymający stoper i małą mosiężną miseczkę, czekający w ciszy
Czas zegarowy

Zapisuj dźwięki w dokładnie określonych sekundach: 0:05 szuranie, 0:31 upadek, 1:12 nucenie. Wykonawcy obserwują stoper. 4′33″ Cage'a wykorzystywało w ten sposób ruchy odmierzane czasem.

Czas oddechu

Każdy dźwięk trwa jeden wydech. Utwór przyspiesza lub zwalnia wraz z ciałem wykonawcy, więc każde wykonanie ma własną długość.

Czas zadania

Utwór kończy się wraz z zadaniem: gdy słoik jest pusty, gdy lód się stopi, gdy kartka zostanie podarta na dwadzieścia kawałków.

Czas zdarzeń

Czekaj na coś, na co nie masz wpływu, np. na przejeżdżający samochód czy ptaka, i reaguj na to. Świat staje się twoim dyrygentem.